αžαŸ’αž„αŸƒ αžŸαž»αž€αŸ’αžš 05 αž’αŸ’αž“αžΌ 2008
αž˜αŸ‰αŸ„αž„ 07:28 (αž—αŸ’αž“αŸ†αž–αŸαž‰)
Advertisement
កាសែតគឺជាវ៉ិបសាយព័ត៌មានឯករាជ្យដែលចេញផ្សាយ ប្រចាំថ្ងៃជាភាសាបារាំង និង ខ្មែរស្តីអំពីប្រទេស កម្ពុជានិងប្រជាជនកម្ពុជានៅក្រៅប្រទេស ។

ទិនានុលេខន៍

Photo Phnom Penh (festival)
 → αž’αŸ’αž“αžΌ  29 @08:00 - :0200:
"Where elephants weep" (opιra-rock khmer)
 → αž’αŸ’αž“αžΌ  05 @06:30 - :0830:
Danses Apsara
 → αž’αŸ’αž“αžΌ  05 @07:00 - :0800:
Marchι aux puces @ Friends
 → αž’αŸ’αž“αžΌ  06 @08:00 - :1200:
La mιthode Honda (business conference)
 → αž’αŸ’αž“αžΌ  06 @08:30 - :1130:

ទទួលព័ត៌មានតាម​អ៊ីមែល

សូមលោកអ្នកទទួលអត្ថបទថ្មីៗ

តាមរយៈទូរសាអេឡិចត្រូនិច 

សាលាក្តីខ្មែរក្រហមៈ ដំណើរការវិវិត្តន៍ ជាថ្មីលើសំណុំរឿងរបស់ឌុច
αžŠαŸ„αž™ រស់ ឌីណា និង ឡូរ៉ង់ ឡឺហ្គូអង់វិក   
Convertir en PDF Version imprimable SuggΓ©rer par mail
21-08-2008

Duch - Khmer rouge ©John Vink/ Magnum

កំបូល (ភ្នំពេញ) ថ្ងៃទី២០ វិចិ្ឆកា ២០០៧៖ កាំង ហ្គិចអាវ(ឌុច) នៅក្នុងសវនាការជាលើកដំបូង

នៃអង្គបុរេជំនុំជម្រះ នៃ អ.វ.ត.ក 

© ចន វីង / Magnum

ដំណើរ​ការជំនុំជម្រះ​លើករណី​អតីតខ្មែរក្រហម ឌុច អាច​សង្ស័យ​ថា​ប្រឈម​​នឹង​ភាព​​យឺតយាវ ខណៈពេល ​​នៅ​ល្ងាច​​ថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ទី​២១​ សីហា​នេះ ​សហ​ព្រះ​អាជ្ញា​នៃ​អង្គជំនុំជម្រះ​វិសាមញ្ញ​​ក្នុង​តុលាការ​កម្ពុជា​ (អ.វ.ត.ក) ទទួល​បន្ទុក​វិនិច្ឆ័យ​ទោស​អតីត​មេដឹកនាំខ្មែរក្រហម​បានចេញ​​​​​សេចក្តីប្រកាស​​សម្រេច​​​​ប្តឹង​ឧទ្ធរណ៍​ប្រឆាំង​នឹង​​ដីកាដំណោះ​ស្រាយ​​របស់​សហ​ចៅក្រម​ស៊ើប​អង្កេត​ ដែល​សម្រេច​​បញ្ជូន​អតីត​ប្រធាន​មន្ទីរឃុំឃាំង​ស២១រូបនេះ​ ទៅអង្គ​ជំនុំជម្រះ​​​សាលា​ដំបូង​​​​ ដើម្បី​​កាត់ទោស​ជាចុង​ក្រោយ។ កាលបរិច្ឆេទ​នៃការ​ជំនុំជម្រះនេះ​អាច​នឹង​ត្រូវ​ប្រកាស​​នៅ​ថ្ងៃ​ក្រោយ​ ហើយ​នេះគឺជាការ​ជំ​នុំជម្រះ​ជាសាធារណៈ​ដោយ​បើក​ចំហ​លើក​ដំបូង​នៃ អ.វ.ត.ក។ 

នៅ​ក្នុង​សេចក្តីប្រកាស​ព័ត៌មាន​មួយ ចេញផ្សាយ​នៅ​ល្ងាច​ថ្ងៃព្រហស្បតិ៍នេះ សហព្រះរាជ​អាជ្ញា​ទាំង​ពីរនៃ អ.វ.ត.ក បាន​គូស​បញ្ជាក់ថា «ទោះបីជាដីកា​ដំណោះ​ស្រាយ​ ចុះ​ថ្ងៃ​ទី​១២ សីហា ដោយ​សហ​ចៅក្រម​ស៊ើប​អង្កេត បានដាក់​​បន្ទុក​ចោទ​ប្រកាន់​ឌុច​ក៏ដោយ ក៏​ដីកា​នេះ​បាន​កំរិត​នូវទំហំនៃទោស​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​របស់​ឌុច រួមទាំង​ «​បែបបទ​នៃការ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​ទោស​​កំហុស​របស់​ជនត្រូវ​ចោទរូបនេះ​»។

សហព្រះរាជ​អាជ្ញា​ទាំងពីរគឺលោក រូប៊ែរ ប៉ឺទី ជនជាតិកាណាដា និង​លោកស្រី​ជា លាង ជនជាតិ​កម្ពុជា បាន​សំដែង​ការ​សោក​ស្តាយ​ថា «ដីកានេះ​​មិន​បាន​ដាក់​បន្ទុក​​​ចោទ​ប្រកាន់​ឌុច​ ចំពោះ​ទំនួសខុស​ត្រូវ​របស់គេ​នោះទេ រួមទាំង​​ជន​ល្មើស​ផ្សេង​ទៀត នៅក្នុង​បទ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​​​សំខាន់ៗ ដែល​បានកើត​ឡើង​នៅក្នុង​មន្ទីរធ្វើ​ទារុណកម្ម​និង​សម្លាប់ ស២១»។ សហព្រះរាជ​អាជ្ញា​បាន​កត់​សម្គាល់​នៅ​ក្នុ​ង​សេចក្តី​​ប្រកាស​ព័ត៌មានរបស់​ខ្លួន​ថា «ករណី​នេះ​អាច​​នឹង​រារាំងដល់​ដំណើរ​ការ​របស់​អង្គជំនុំជម្រះ​សាលាដំបូង ក្នុងការ​វាយតម្លៃអោយ​បាន​​ពេញ​ទំហឹង​នូវ​ការទទួល​ខុស​ត្រូវ​បទ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​របស់​ឌុច នៅមន្ទីរ​ស២១»។

សហព្រះរាជអាជ្ញា​​ក៏​បាន​សំដែង​ការ​សោក​ស្តាយ​ទៀត​ផង​ដែរថា ដីកាដំណោះ​ស្រាយ​​នេះ​ «ភ្លេច​បានចោទ​ប្រកាន់ឌុច ពាក់ព័ន្ធនឹង​​​គោលការណ៍គ្រឹះ​នៃ​ក្រម​ព្រហ្មទណ្ឌ​កម្ពុជា ឆ្នាំ​១៩៥៦»​។ «បន្ទុកនៅក្នុង​​គោលការណ៍​នៃក្រម​ព្រហ្ម​ទណ្ឌ​បក​ស្រាយ​ពី​ទោស​កំហុស​​ទាំង​អស់​របស់​ឌុច ហើយ​បន្ទុក​នេះ​នឹង​​ធ្វើអោយ​ច្បាប់​ជាតិ​​នៃប្រទេសកម្ពុជា​មាន​ការ​វិវត្តន៍​ឈាន​ទៅ​មុខ ហើយ​មាន​សារៈសំខាន់យ៉ាង​ខ្លាំង​សម្រាប់ប្រជារាស្រ្ត​កម្ពុជា និង​ស្មារតី​ក្នុង​ការ​សម្រប​​ទៅ​តាម​​នីតិវិធី​តុលាការ​»។

នៅក្នុង​​ដីកា​​សន្និដ្ឋាន​ស្ថាពរ​របស់ខ្លួន ចុះ​ថ្ងៃទី​១៨ កក្កដា លោក​ រូប៊ែរ ប៉ឺទី និង​លោក​ស្រីជា លាង បានគាំទ្រ​ថា ឌុច​គួរ​តែ​ត្រូវ​កាត់ទោស​ ពីបទឧក្រិដ្ឋកម្ម​នៃ​អំពើ​ធ្វើទារុណកម្ម និង​មនុស្ស​ឃាត ផ្អែកលើ​​ក្រមព្រហ្មទណ្ឌ​កម្ពុជា​ឆ្នាំ​១៩៥៦ «ដោយ​​សំអាង​លើ​ភស្តុតាង​​ជិត ៩០០ ដែលផ្តុំចូលគ្នា»។

សហព្រះរាជ​អាជ្ញា​ត្រូវ​រៀប​ចំ​ឯកសារ​នៃពាក្យបណ្តឹង​ឧទ្ធរណ៍​របស់​ខ្លួន មុនថ្ងៃទី​១០ កញ្ញា។ នៅក្នុង​សេចក្តី​ប្រកាសព័ត៌មាន​ សហព្រះរាជអាជ្ញា​បាន​បញ្ជាក់​ថា​ចង់​​«ធ្វើការ​ងារ​ជាមួយនឹង​រាល់ស្ថាប័ន​មាន​សមត្ថភាព​ទាំងអស់​របស់ អ.វ.ត.ក ដើម្បីដំណើរការ​ពាក្យបណ្តឹងឧទ្ធរណ៍​នេះ​អោយ​បាន​ឆាប់រហ័ស​»។

លោករាជ សម្បត្តិ អ្នក​នាំពាក្យ​ជនជាតិកម្ពុជា​នៃ អ.វ.ត.ក បាន​លើកឡើង​ថា «សហព្រះ​រាជ​អាជ្ញា​មាន​សិទ្ធិ​ប្តឹងឧទ្ធរណ៍​ប្រឆាំង​នឹង​ដីកា​ដំណោះស្រាយ​នេះ»។ លោក​បានវាយ​តម្លៃ​ថា​សេចក្តី​សម្រេច​នេះ​អា​ចនឹង​ធ្វើអោយ​ការ​ជំនុំជម្រះ​ឌុច មានដំណើរយឺតយាវ​រយៈពេល​ពី​មួយ​​ទៅ​​ពីរ​សប្តាហ៍ប៉ុណ្ណោះ​។

លោកយូ ប៊ុនឡេង សហ​ចៅក្រម​ស៊ើប​អង្កេត​បាន​កត់​សម្គាល់ថា «សហ​ព្រះរាជ​អាជ្ញា​​បាន​ប្រើ​សិទ្ធិ​របស់​ពួកគេ​»។ លោក​បាន​បន្ថែមទៀតថា «ពួកគេ​មានសិទ្ធិ​រយៈពេល​ដប់ថ្ងៃដើម្បី​ប្តឹង​ឧទ្ធរណ៍ ហើយ​ថ្ងៃនេះ គឹជា​ថ្ងៃ​ចុង​ក្រោយ»។ លោក​សង្ឃឹម​ថា​ករណី​នេះ​នឹង​មិនបង្ក​ជា​ការ​​យឺត​យាវ​ធំដុំ​អ្វីឡើយ នៅក្នុង​ដំណើការ​​​កាត់ទោស​ឌុច​។

ចំណែក​លោក ម៉ាក សែលឡឺម៉ុងដ៍ សហ​ចៅក្រម​ស៊ើប​អង្កេត​ជនជាតិ​បារាំង ដែល​បាន​ទំនាក់​ទំនង​តាម​​​​​ទូរស័ព្ទ មានប្រសាសន៍​​ថា «នេះគឺជារឿង​ធម្មតា។ ខ្ញុំ​គិតថា​សេចក្តី​សម្រេច​នេះគឺជារឿង​ស្រប​ច្បាប់»។ លោក​​បាន​បញ្ជាក់ថា «ខ្ញុំ​សោក​ស្តាយ​ដែល​ការ​ជំនុំជម្រះ​ជាសាធារណៈលើក​ដំបូង​លើ​ករណី​របស់ឌុច មាន​ដំណើរការយឺតយាវ ប៉ុន្តែ ចៅក្រម​ស៊ើប​អង្កេត​នៅតែកំណត់ថា​នឹង​ដំណើរ​ការ​វិវត្តន៍ទៅមុខ​លើ​​សំណុំរឿង​នេះ​​»។ ជាចុងក្រោយ​ លោក​បាន​សន្និដ្ឋាន​ថា «មាន​តែ​​អង្គ​បុរេ​ជំនុំជម្រះ​ប៉ុណ្ណោះ ដែលអាច​និយាយ​បាន​ពី​ពេល​វេលា​នៃ​ដំណើរ​ការ​នេះ»។