|
ទទួលព័ត៌មានតាមអីមែល
សូមលោកអ្នកទទួលអត្ថបទថ្មីៗ តាមរយៈទូរសាអេឡិចត្រូនិច
|
| ក្រោមម្លប់នៃគណបក្សធំៗ បក្សតូចៗព្យាយាមស្វែងរក ភាពស្របច្បាប់នៅកម្ពុជា |
| ααα ដួង សុខា | | | 02-06-2008 |  ភ្នំពេញ ការបោះឆ្នោតជាតិ ថ្ងៃទី២៨ កក្កដា ២០០៣ ©John Vink / Magnum នៅក្រោមម្លប់នៃគណបក្សនយោបាយធំៗ គឺមានគណបក្សតូចៗមួយក្តាប់តូចមានវត្តមាននៅកម្ពុជា ដែលពីមុនមក ពួកគេគឺជាតារានិករយ៉ាងពិតប្រាកដ។ គណបក្សទាំងនេះតែងតែបង្ហាញខ្លួន រាល់ពេលបោះឆ្នោតថ្មីៗម្តង។ គណបក្សទាំងនេះមានចំនួន៦ដែលចូលរួមប្រកួតប្រជែងក្នុងការបោះឆ្នោតតំណាងរាស្រ្តថ្ងៃ២៧ កក្កដានេះ។ គណបក្សតូចៗទាំង៦នេះមិនជឿថាការចូលរួមរបស់ពួកគេគ្មានប្រយោជន៍ឡើង ទោះបីជាពួកគេត្រូវបានអ្នកនយោបាយមិនសូវយកមកនិយាយក៏ដោយ។ ជាក់ស្តែង ពួកគេអវត្តមានពីកិច្ចពិភាក្សា ហើយពួកគេគ្មានធនធានហិរញ្ញវត្ថុ និងធនធានមនុស្ស ដើម្បីបង្ហាញខ្លួនឯង។ ដើម្បីដឹងថាតើអ្នកនយោបាយនិយាយយ៉ាងដូចម្តេចពីពួកគេ ហើយថាតើពួកគេខ្លួនឯងនិយាយដូចម្តេចពីខ្លួនឯងនោះ យើងនឹងជួបជាមួយគណបក្សនយោបាយផ្សេងៗខាងក្រោមនេះ ។
គ្មានរចនាសម្ព័ន្ធមូលដ្ឋាន គ្មានប្រជាប្រិយភាព
លោកលឺ ឡាយស្រេង អនុប្រធានទី១គណបក្សហ៊្វុនស៊ិនប៉ិច ចោទសួរថា ៖ «សម្រាប់ពួកគេ វាគឺជាការខាតបង់ពេលវេលាមួយ។ ពួកគេដឹងច្បាស់ហើយថា ពួកគេគ្មានសំណាងបានឈ្នះឡើយ ហេតុអ្វីក៏នៅតែឈរឈ្មោះទៀត?»។ លោកមានប្រសាសន៍ទៀតថា គឺជាការខ្វះការគិតពិចារណា «នៅពេលគេដឹងហើយថា សូម្បីសហជីវិនប្រកបដោយកិត្តនាមល្បីល្បាញ ដូចជាលោកអ៊ឹង ហួត អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រី និងលោកឡូយ ស៊ឹមឈៀង អតីតអនុប្រធានទី១រដ្ឋសភាជាតិ សម័យការបោះឆ្នោតតំណាងរាស្រ្តអាណត្តិទី១ មិនទាំងអាចដណ្តើមបានមួយអាសនៈផងនៅក្នុងមណ្ឌលដែលពួកគេឈរឈ្មោះនៅក្នុងពេលបោះឆ្នោតតំណាងរាស្រ្តអាណត្តិចុងក្រោយឆ្នាំ[២០០៣]»។
លោកអេង ឆៃអ៊ាង អគ្គលេខាធិការគណបក្សសម រង្ស៊ី ក៏មិនយល់ដែរពីការដែលគណបក្សតូចៗមិនព្រមដកស្រង់មេរៀនពីការបោះឆ្នោតមុនៗ។ «គណបក្សខ្លះទទួលបានសន្លឹកឆ្នោតតែ០,២ទៅ០,៣%។ ប្រជាពលរដ្ឋត្រូវការស្គាល់គណបក្សមួយ ដើម្បីផ្តល់សំឡេងគាំទ្ររបស់ពួកគេ ប៉ុន្តែគណបក្សទាំងនេះគ្មានរចនាសម័្ពន្ធមូលដ្ឋាននៅថ្នាក់ឃុំសង្កាត់ និងមិនអាចពឹងផ្អែកលើប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ...»។
លោកកឹម សុខា ប្រធានគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស ដែលបានបង្កើតឡើងនៅខែកក្កដា ឆ្នាំ២០០៧ ក៏បង្ហាញការវិភាគលេខគណិតវិទ្យាដូចគ្នានេះដែរ។ លោកគូសបញ្ជាក់ថា ៖ «បើគ្មានប្រជាប្រិយភាពទេ គឺមិនអាចឈ្នះឆ្នោតបានទេ»។ លោកបានលើកឡើងពីបក្សរបស់លោកដែលផ្អែកលើបណ្តាញយ៉ាងទូលំទូលាយនៅតាមខេត្តនានា ដែលអំឡុងពេលជាច្រើនឆ្នាំ លោកបានរៀបចំវេទិកាសាធារណៈជាច្រើន ក្នុងនាមជានាយកមជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា។ «នៅពេលនេះគណបក្សទាំងនេះគ្រាន់តែធ្វើអោយមានគេស្គាល់ខ្លួងឯង តាមរយៈការបណ្តុះទស្សនៈនយោបាយនៅកម្ពុជាសិន»។
សម្រាប់គណបក្សនរោត្តម រណឫទ្ធិ វិញ ការចូលរួមរបស់គណបក្សតូចៗទាំងនេះក្នុងការបោះឆ្នោត គឺបង្ហាញថា គោលការណ៍នៃពហុបក្សត្រូវបានគោរព។ លោកមុត ចន្ថា អ្នកនាំពាក្យរបស់គណបក្ស ប្រកាសថា៖ «យើងមិនអាចថាពួកគេតូចឬធំទេ ពួកយើងទាំងអស់គ្នាស្ថិតនៅលើសង្វៀនដូចគ្នា។ យើងចាត់ទុកគណបក្សទាំងអស់ជាគូប្រជែងរបស់យើង ប៉ុន្តែ គូប្រជែងទី១គឺគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ដែលកំពុងកាន់អំណាច»។ គណបក្សនេះត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយព្រះអង្គម្ចាស់នរោត្តម រណឫទ្ធិ បន្ទាប់ពីព្រះអង្គត្រូវបានទម្លាក់តំណែងពីប្រធានគណបក្សហ៊្វុនស៊ិនប៉ិច។ រហូតមកដល់ពេលនេះ ព្រះអង្គម្ចាស់រណឫទ្ធិបាននិរទេសព្រះកាយដោយអង្គឯង ដោយសារមូលហេតុនៃការពាក់ព័ន្ធនឹងរឿងក្តីក្តាំនៅកម្ពុជា។
គណបក្សតូចៗដ៏អង់អាច
គណបក្សហង្ស ដារ៉ា ចលនាប្រជាធិបតេយ្យ មិនខ្វល់នឹងការមិនផ្តល់តម្លៃរបស់គណបក្សនយោបាយធំៗមកលើខ្លួននោះទេ។ លោកសេង ខេង អគ្គលេខាធិការបក្ស ព្រមានថា៖ «គេមិនត្រូវមើលស្រាលការប្រឹងប្រែងរបស់យើងនោះទេ។ ប្រជាពលរដ្ឋស្គាល់គណបក្សយើងតាមរយៈការតស៊ូរបស់ប្រធានបក្សយើង គឺលោកហង្ស ដារ៉ា។ ចាប់ពីឆ្នាំ១៩៧៩មក គាត់គឺជាមេដឹកនាំចលនាប្រឆាំងនឹងការឈ្លានពានរបស់វៀតណាម។ បើទោះជាយើងមិនមានក្រុមការងារធំក៏ដោយ ក៏យើងប្រមូលបានសកម្មជនទូទាំងប្រទេសចំនួនជាង ២០០ ០០០ នាក់ដែរ ។ ចំណុច៥នៃកម្មវិធីនយោបាយរបស់យើង គឺជាការចង់បានរបស់ប្រជាជនកម្ពុជា : ពង្រឹងអំណាចរបស់ព្រះមហាក្សត្រ ដោះស្រាយបញ្ហាអន្តោប្រវេសន៍ និងបញ្ហាព្រំដែន ប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងអំពើពុករលួយ និងអយុត្តិធម៌សង្គម និងលើកកំពស់ជីវភាពប្រជាពលរដ្ឋ» ។ លោកបានភ្នាល់ថា គណបក្សលោកនឹងទទួលបានអាសនៈតំណាងរាស្រ្តចំនួន១៥អាសនៈ។ ត្បិតលោកវាយតម្លៃថា ការបោះឆ្នោតមុនៗមិនសេរី និងសមធម៌ ហើយថាការបោះឆ្នោតក្រោយនេះក៏ជៀសមិនផុតពីបញ្ហានេះ«ព្រោះគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត មិនឯករាជ្យ ជួយតែគណបក្សកាន់អំណាច»ក៏ដោយ ក៏លោកហាក់យល់ថា វាចាំបាច់ដែលគណបក្សលោកស្ថិតនៅក្នុងប្លុកចាប់ផ្តើម«ដើម្បីអោយមានលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យពិតប្រាកដមួយដែរ»។
រីឯគណបក្សខ្មែរសាធារណរដ្ឋក៏មានការគិតល្អដែរពីខ្លួនឯង។ គណបក្សនេះត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយកូនប្រុសច្បងរបស់លោកសេនាប្រមុខលន់ នល់ ជាងពីរឆ្នាំមកហើយ ដូច្នេះនេះជាលើកទី១សម្រាប់គណបក្សរបស់លោកដែលបានចូលរួមការបោះឆ្នោត។ លោកជួន ណារ៉ុង អ្នកនាំពាក្យរបស់គណបក្សខ្មែរសាធារណរដ្ឋដែលស្ថាបនិកទាំងអស់រស់នៅសហរដ្ឋអាមេរិកនោះ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រជាពលរដ្ឋមិនមែនមិនដឹងពីវត្តមានបក្សខ្ញុំទេ ពីព្រោះយើងបានរៀបចំសន្និសីទជាច្រើន ដើម្បីប្រកាសពីការចូលធ្វើនយោបាយរបស់កូនប្រុសលោកសេនាប្រមុខ។ ម្យ៉ាងទៀត យើងបានផ្តល់ប័ណ្ណសមាជិគណបក្សដល់ប្រជាជនកម្ពុជាជាង១លាននាក់ហើយ»។ មួយវិញទៀត អ្នកមកថ្មីក្នុងឆាកនយោបាយនេះចង់ធានាដល់ប្រជាពលរដ្ឋពីវត្តមាននៃពាក្យ«សាធារណរដ្ឋ»នៅកម្ពុជាដូចមាននៅក្នុងឈ្មោះពួកគេស្រាប់។ «ឈ្មោះគ្រាន់តែរម្លឹកដល់សាធារណរដ្ឋរបស់លោកលន់ នល់បុណ្ណោះ។ ឆន្ទៈរបស់យើងមិនមែនចង់ផ្លាស់ប្តូររដ្ឋធម្មនុញ្ញបច្ចុប្បន្នទេ យើងគ្រាន់តែចង់ប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងជំងឺសង្គមដែលបានធ្វើអោយប្រទេសទន់ខ្សោយប៉ុណ្ណោះ»។
យុទ្ធសាស្រ្តរបស់គណបក្សតូចៗ គឺ កំណត់មណ្ឌលបោះឆ្នោតសំខាន់ៗ
លោក ប៉ែន វ៉ាណូ អគ្គលេខាធិការគណបក្សសង្គមយុត្តិធម៌ ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅខែសីហា ឆ្នាំ២០០៦ បានកត់សម្គាល់ឃើញថាគណបក្សរបស់លោកនៅមិនទាន់ត្រូវបានប្រជាពលរដ្ឋស្គាល់ច្រើននៅឡើយ ក្នុងការប្រកួតប្រជែងការបោះឆ្នោតខាងមុខនេះ។
គណបក្សសង្គមយុតិ្តធម៌បានសម្រេចចិត្តអោយមានបេក្ខជននៅមណ្ឌលតែប្រាំពីរកន្លែងប៉ុណ្ណោះ ជាពិសេស មណ្ឌលដែលនៅជុំវិញបឹងទន្លេសាប (ខេត្តបាត់ដំបង បន្ទាយមានជ័យ សៀមរាប កំពង់ធំ ពោធិសាត់ កំពង់ឆាំង និងទីក្រុងភ្នំពេញ)។ គណបក្សធានាថានឹងទទួលបានប្រយោជន៍ពីបណ្តាញសកម្មជនដ៏រឹងមាំនៅតាមមណ្ឌលបោះឆ្នោតទាំងនោះ។ ប៉ុន្តែ លោកអេង ឆៃអ៊ាង បានកត់សម្គាល់ឃើញថា ប្រព័ន្ធនៃបោះឆ្នោតគឺជាប្រព័ន្ធសមាមាត្រ និងមិនមែនឯកត្តនាម យុទ្ធសាស្រ្តនេះគឺជាការចាញ់។
លោក ប៉ែន វ៉ាណូ អតីតអនុរដ្ឋលេខាធិការក្រសួងព័តមានមកពីគណបក្សហ៊្វុនស៊ិនប៉ិច មានជំនឿថាសកម្មជននឹងមានចំនួនកាន់តែច្រើនឡើងៗ នៅក្នុងគណបក្សរបស់លោក «ដូចជាករណីនៅខេត្តបាត់ដំបង យើងអាចពន្យល់នូវកម្មវិធីរបស់យើងនៅតាមរលកធាតុអាកាសនៃវិទ្យុមួយប្រចាំខេត្ត។ ជាការពិតណាស់ ទាំងនេះគឺជាការបោះជំហានដំបូងរបស់គណបក្សលោក ប៉ុន្តែ លោកប៉ែន វ៉ាណូមានបំណងបង្ហាញបញ្ជីបេក្ខជននៅក្នុងមណ្ឌលបោះឆ្នោតច្រើនជាងមុន នៅរយៈពេលប្រាំឆ្នាំខាងមុខ គឺនៅក្នុងការបោះឆ្នោតលើកក្រោយ។ លោកក៏មានគម្រោងស្នើអោយធ្វើវិសោធនកម្មច្បាប់រដ្ឋធម្មនុញ្ញ ដើម្បីកំណត់អាណត្តិនាយករដ្ឋមន្ត្រីអោយមានរយៈពេលត្រឹមតែពីរអាណត្តិ និងធានាដល់តំណាងរាស្រ្តនូវ «សេរីភាពបញ្ចេញមតិ»។ ជាចុងក្រោយ លោកបានអះអាងថាគណបក្សត្រូវបានបង្កើតឡើង មិនមែនក្នុងគោលបំណងបំបែកនូវសម្លេងឆ្នោត និង ធ្វើអោយគណបក្សប្រឆាំងធំៗចុះទន់ខ្សោយ ដូចជាពាក្យអាចាមអារ៉ាមមួយចំនួនឡើយ។
កម្លាំងដែលមិនអាចមើលស្រាលបាន
លោក ខៀវ កាញារិទ្ធ អ្នកនាំពាក្យរបស់គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជានិងរដ្ឋាភិបាល បានវាយតម្លៃថា «ទោះបីគណបក្សទាំងនោះតូចរឺធំ វាមិនមែនមានន័យថាពួកគេមិនមានសំណាងទាល់តែសោះនោះទេ។» គណបក្សរបស់លោកមិនទាន់មានទំនាក់ទំនងជាមួយនឹងគណបក្សទាំងនោះទេ និងក៏មិនបានដឹងដែរថាពួកគេមានគោលជំហរបែបណា ប៉ុន្តែ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងព័ត៌មានរូបនេះមិនបដិសេធសហការជាមួយពួកគេ ក្នុងករណីដែលគណបក្សទាំងនេះយល់ស្របជាមួយនឹងនយោបាយរបស់គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា។ លោកខៀវ កាញារិទ្ធបានបន្ថែមទៀតថា «ទោះបីជាយើងទទួលបានអាសនៈភាគច្រើនក៏ដោយ ក៏យើងមិនបដិសេធមិនធ្វើការងារជាមួយគ្នាទេ ដោយអាចផ្តល់តំណែងជាអនុរដ្ឋលេខាធិការ។
|
|
Cet e-mail est protΓ©gΓ© contre les robots collecteurs de mails, votre navigateur doit accepter le Javascript pour le voir
|
