|
ទទួលព័ត៌មានតាមអ៊ីមែល
សូមលោកអ្នកទទួលអត្ថបទថ្មីៗ តាមរយៈទូរសាអេឡិចត្រូនិច
|
| សាលាក្តីខ្មែរក្រហមនៅកម្ពុជាបង្កើតរឿងអាស្រូវ ថ្មីដ៏ធំមួយ |
| ααα ស្តេហ្វានី ហ្សេ | | | 13-08-2008 | 
កំបូល ថ្ងៃទី២៤ តុលា ២០០៧ នំបុ័ងរសជាតិសូកូឡា សម្រាប់អ្នកចូលរួម សិក្ខាសាលា ផ្តោតលើសហចៅក្រមស៊ើបអង្កេត និងដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណី © ចន វីង / Magnum តុលាការដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅប្រទេសកម្ពុជា ដើម្បីកាត់ទោសអតីតមេដឹកនាំខ្មែរក្រហម ត្រូវបានប្រឡាក់ប្រឡូកសារជាថ្មីម្តងទៀតដោយទឡ្ហីករណ៍នៃរឿងសំណូក ដែលកើតមានលើបុគ្គលិកជនជាតិខ្មែរ។ ការចោទប្រកាន់នេះគឺធ្វើឡើងដោយផ្ទាល់ប្រឆាំងនឹងមន្ត្រីជនជាតិខ្មែរនៃអង្គជំនុំជម្រះវិសាមញ្ញក្នុងតុលាការកម្ពុជា (អ.វ.ត.ក)។ ការចោទប្រកាន់បែបនេះកើតមានតាំងពីឆ្នាំ២០០៧មកម្ល៉េះ ពោលគឺរយៈពេល១ឆ្នាំបន្ទាប់ពីការស្បថចូលកាន់មុខតំណែងរបស់មន្ត្រីតុលាការខ្មែរ និងបរទេសរបស់ អ.វ.ត.ក។ ការស៊ើបអង្កេតក៏ត្រូវបានបើកធ្វើឡើងពីទីក្រុងញូវយ៉ក ដោយគណៈកម្មាធិការមួយរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ដែលជាអ្នកផ្តល់ហិរញ្ញវត្ថុ និងគ្រប់គ្រងតុលាការកូនកាត់នេះ ជាមួយរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។
ការផ្អាកបើកប្រាក់ខែតាមរយៈ UNDP
កិច្ចពិភាក្សាពីការដំឡើងមូលនិធិរបស់ប្រទេសម្ចាស់ជំនួយនៅកំពុងបន្ត ចាប់តាំងពីកិច្ចប្រជុំរបស់ពួកគេនៅខែមិថុនា នៅទីក្រុងញូវយ៉ក តាមការអំពាវនាវអោយផ្តល់ថវិកាអោយបានច្រើនដែលធ្វើឡើងសាលាក្តីខ្មែរក្រហមនៅខែមីនា។ ថវិការបស់សាលាក្តីខ្មែរក្រហមត្រូវបានគេមើលឃើញយ៉ាងច្បាស់ថាមានការកើនឡើងខ្ពស់។ ពុំមានការសន្យាផ្តល់ជំនួយថ្មីណាមួយត្រូវបានធ្វើឡើងនោះឡើយ ប៉ុន្តែបែរជាមានការប្រកាសកាលពីសប្តាហ៍មុនរបស់កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ (UNDP) អំពីការផ្អាកផ្ទេរមូលនិធិពីសំណាក់ម្ចាស់ជំនួយបរទេសដល់តុលាការនេះទៅវិញ បន្ទាប់ពីពួកគេបានទទួលទឡ្ហីករណ៍ថ្មីពីរឿងស៊ីសំណូកនៅចុងខែមិថុនា។ យោងតាមទឡ្ហីករណ៍ទាំងនេះ ការជ្រើសរើសបុគ្គលិកមួយចំនួន ឬ/និងការបន្តកិច្ចសន្យាការងាររយៈពេលកំណត់ គឺមានលក្ខខណ្ឌប្តូរនឹងប្រាក់បៀវត្សរ៍មួយខែ។
សម្រាប់លោកភីធឺ ហ្វូស្ទ័រ អ្នកនាំពាក្យរបស់ អ.វ.ត.ក រឿងថ្មីនេះមិនមែនដើម្បីបកស្រាយពីការយឺតយ៉ាវនៃការបើកប្រាក់ខែបុគ្គលិកជនជាតិខ្មែរនៅ អ.វ.ត.ក ចំនួន២៥០នាក់ ដែលមានទឹកប្រាក់សរុបឡើងដល់ជាង៣០ម៉ឺនដុល្លារនោះទេ។ «យើងយកលុយដែលប្រទេសជប៉ុនផ្តល់សម្រាប់ភាគីកម្ពុជាក្នុងសាលាក្តី ដើម្បីបើកបៀវត្សរ៍ ខែកក្កដា។ [ដោយសារ អ.វ.ត.ក មានក្បាលម៉ាស៊ីនដឹកនាំពីរ ដូច្នេះតុលាការនេះក៏មានកញ្ចប់ថវិកាពីរចែកដាច់ពីគ្នាដែរ ពោលគឺកញ្ចប់ថវិកាមួយទទួលខុសត្រូវដោយរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងមួយទៀតដោយអង្គការសហប្រជាជាតិ]។ នៅពេលថវិកាទម្លាក់មក ពួកគេនឹងបើកប្រាក់ខែភ្លាម វាយឺតតែមួយសប្តាហ៍ប៉ុណ្ណោះ»។ លោកបន្ថែមទៀតថា ជាមួយនឹងទឹកប្រាក់៣លានដុល្លារ ដែលប្រទេសជប៉ុនសន្យាជួយ ភាគីកម្ពុជាអាចដំណើរការបាន«១០ខែ»ទៀត។
ទឡ្ហីករណ៍ពីអំពើពុករលួយកំពុងត្រូវត្រួតពិនិត្យ
ទាក់ទងនឹងពាក្យចចាមអារ៉ាមស្តីពីអំពើពុករលួយវិញ អ្នកនាំពាក្យរូបនេះបានពន្យល់ថា «គេកំពុងតាមដាននិងត្រូតពិនិត្យបញ្ហានេះនៅទីក្រុងញូវយ៉ក ហើយប្រសិនបើគេរកឃើញភស្តុតាងមែន នោះសេចក្តីប្រកាសផ្សេងៗនឹងត្រូវធ្វើឡើង»។ «ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការងាររបស់តុលាការមិនមានដំណើរការយឺតយ៉ាវឡើយ»។ លោកភីធឺ ហ្វូស្ទ័រ បន្ថែមទៀតថា ភស្តុតាងជាក់ស្តែងគឺ«ដីកាស្ថាពររបស់សហចៅក្រមស៊ើបអង្កេតក្នុងការបញ្ជូនខ្លួនឌុច [អតីតប្រធានមន្ទីរឃុំឃាំងស២១] អោយទៅបង្ហាញខ្លួនចំពោះមុខសាលាដំបូងត្រូវធ្វើឡើងនៅថ្ងៃអង្គារ ទី១២ ខែសីហា។ នេះបានន័យថាថ្ងៃបើកសវនាការដំបូងគេនៅ អ.វ.ត.ក នឹងត្រូវប្រកាសនាពេលក្រោយ គឺគ្រោងធ្វើនៅក្នុងខែកញ្ញា-តុលា។
ការចាកចេញភ្លាមៗរបស់ប្រធានបុគ្គលិក...
តើនេះគឺជាការគាប់ចួនឬ? លោកកែវ ធីវុទ្ធ ប្រធានបុគ្គលិកខ្មែរនៅ អ.វ.ត.ក ទើបតែត្រូវកោះហៅមកកាន់ទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី និងត្រូវបានដកតំណែងនៅតុលាការ។ មនុស្សមួយចំនួនមើលឃើញថានេះគឺជាការដាក់ទណ្ឌកម្មមួយ ជាវិធីសាស្ត្រមួយដើម្បីរំងាប់ការតវ៉ា។ លោកឆាំង យុ នាយកមជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជាបានវិនិច្ឆ័យថា ប្រសិនបើពិតជាដូច្នេះមែន វិធានការនេះគឺ«មិនគ្រប់គ្រាន់ទេ»។ លោកបានរៀបចំបណ្ណសារ និងចងក្រងឯកសារស្តីពីរបបខ្មែរក្រហមរយៈពេល១១ឆ្នាំមកហើយ។ លោកសម្តែងការខឹងសម្បាថា៖ «គេត្រូវពិនិត្យមើលគ្រប់ប្រព័ន្ធជ្រើសរើសបុគ្គលិក និងបញ្ចប់ការស៊ីសំណូកសូកប៉ាន់។ បញ្ហានេះមិនមែនជាបញ្ហាថ្មីទេ ហើយត្រូវដោះស្រាយអោយឆាប់។ វាផ្តល់រូបភាពមិនល្អដល់តុលាការ ហើយជះឥទ្ធិពលលើនីតិវិធីទាំងឡាយ។ បុគ្គលិកត្រូវទទួលបានប្រាក់ខែធម្មតា ហើយមិនចាំបាច់ផ្ទេរលុយមួយចំណែកនៃប្រាក់ខែរបស់ខ្លួនទេ វាជារឿងអយុត្តិធម៌ ហើយជាការបោកប្រាស់ជនរងគ្រោះ!»។
ជនជាតិខ្មែរចេះភាសាអង់គ្លេសម្នាក់ រៀបរាប់ដោយសុំមិនបញ្ចេញឈ្មោះថា ខ្លួនបានចូលក្បែរ អ.វ.ត.ក ដើម្បីដាក់ពាក្យធ្វើជាអ្នកបកប្រែ កាលពីនៅខែមិថុនាមុន។ «គេបានពន្យល់ប្រាប់ខ្ញុំនៅការិយាល័យបុគ្គលិកថាត្រូវអនុវត្ត«ច្បាប់នៅក្នុងវត្ត» គឺបានន័យថា ប្រសិនបើខ្ញុំជាប់ ខ្ញុំត្រូវអោយប្រាក់ខែដំបូងរបស់ខ្ញុំទាំងអស់ទៅពួកគេ។ រឿងនេះមិនបានធ្វើអោយខ្ញុំភ្ញាក់ផ្អើលទេ ព្រោះអំពើពុករលួយរីករាលដាលយ៉ាងទូលំទូលាយនៅកម្ពុជា...»។
ប្រធានអង្គការក្រុមអ្នកច្បាប់ការពារសិទ្ធិកម្ពុជា(CDP) ដែលមានមេធាវីចូលរួមក្នុងភាគីដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីនៅ អ.វ.ត.ក រង់ចាំការធ្វើអធិការកិច្ចបច្ចុប្បន្នលើទឡ្ហីករណ៍ថ្មីៗជុំវិញអំពើពុករលួយ ដើម្បីធ្វើការបំភ្លឺបញ្ហាអោយបានច្បាស់។ លោកបន្ថែមថា «ប្រសិនបើការប្រព្រឹត្តិគៃបន្លំត្រូវបានរកឃើញមែន នោះអ្នកប្រព្រឹត្តត្រូវតែវែករកអត្តសញ្ញាណអោយឃើញ បើមិនដូច្នោះទេ ម្ចាស់ជំនួយនឹងអស់ទំនុកចិត្ត»លើតុលាការមួយនេះ។
ការចោទប្រកាន់ដែលពិបាកនឹងរកភស្តុតាង
លោកអ៊ីសាម មូសារ៍ អ្នកទទួលខុសត្រូវក្នុងការតាមដានមើល អ.វ.ត.ក របស់អង្គការការពារសិទ្ធិមនុស្សអាដហុក បានទទួលស្គាល់ថា « គ្មានឯកសារជាភស្តុតាងនោះទេ។ មនុស្សមួយចំនួនរបស់ អ.វ.ត.ក លើកឡើងពីការប្រព្រឹត្តិទាំងនេះ អ្នកផ្សេងទៀតនិយាយថាមិនដែលបានសង្កេតឃើញ... នៅពេលដែលមានមនុស្សប៉ុន្មាននាក់អនុវត្តអំពើពុករលួយ ទោះយ៉ាងណា ក៏ជាគ្រោះថ្នាក់ដែរ។ ដោយសារថាការគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្សខាងភាគីកម្ពុជានៅមិនច្បាស់លាស់ វាលំបាកនឹងជួយរដ្ឋបាលកម្ពុជានៅសាលាក្តី នៅពេលដែលគេខ្លួនឯងប្រកាសថាគ្រប់យ៉ាងដំណើរការទៅយ៉ាងល្អនោះ»។
ប៉ុន្តែលោកសារភាពថា នៅពេលទឡ្ហីករណ៍ទាំងនេះបានលេចលឺឡើង អង្គការរបស់លោកមិនភ្ញាក់ផ្អើលឡើយ ពីព្រោះ«គ្រប់ស្ថាប័នកម្ពុជាទាំងអស់តែងមានការប្រព្រឹត្តិបែបនេះជាទូទៅ ដូចឈ្មោះរបស់តុលាការនេះបានបញ្ជាក់ស្រាប់ នេះជា អង្គជំនុំជម្រះវិសាមញ្ញ “ក្នុងតុលាការកម្ពុជា”…»។
ក្លាយជាជនរងគ្រោះពីរជាន់
លោកអ៊ីសាម មូសារ៍ បានលើកឡើងថា៖ «នៅក្នុងករណីដ៏ជាក់លាក់នេះ បញ្ហាដែលកើតមានឡើងនោះគឺ លោកអ្នកមានជនរងគ្រោះជាភាគីដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីដែលទទួលបានជំនួយការពារក្តីពីមេធាវីធ្វើការដោយស្ម័គ្រចិត្ត ប៉ុន្តែពួកគេមិនអាចជួបជាមួយមេធាវីទាំងនោះឡើយ ពីព្រោះពួកគេគ្មានមធ្យោបាយ ហើយមិនបានទទួលជំនួយណាមួយពីសាលាក្តី»។ បញ្ហានេះតែងតែត្រូវលើកឡើងសំខាន់ជាងគេពីសំណាក់ជនរងគ្រោះ និងអង្គការនានាដែលគាំទ្រពួកគេ។
កាលពី១ខែមុន ដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីចំនួន៥បានដាក់ញ្ញត្តិមួយទៅកាន់ អ.វ.ត.ក។ នៅក្នុងញ្ញត្តិនោះ ពួកគេប្រកាសថានឹងដកពាក្យបណ្តឹងវិញ ប្រសិនបើគ្មានដំណោះស្រាយសម្រាប់កង្វះមធ្យោបាយរបស់ពួកគេទេនោះ។លោកអ៊ីសាម មូសារ៍ បានរៀបរាប់ទាំងខកចិត្តថា លោកស៊ាន វិសុទ្ធ ប្រធានការិយាល័យរដ្ឋបាលកម្ពុជានៃ អ.វ.ត.ក «បានឆ្លើយតបពួកគេវិញ កាលពីសប្តាហ៍មុនថា តុលាការគ្មានប្រាក់ផ្តល់អោយពួកគេដើម្បីចំណាយលើថ្លៃមេធាវីនោះទេ ហើយបានណែនាំពួកគេអោយទៅរកជំនួយពីសង្គមស៊ីវិល»។ ។
តាមគំនិតរបស់លោក ទឡ្ហីករណ៍ទាក់ទងនឹងអំពើពុករលួយនេះមិនត្រឹមតែបានចោទជាបញ្ហាទៅលើភាពស្របច្បាប់របស់តុលាការដែលមានលក្ខណៈស្តង់ដារអន្តរជាតិប៉ុណ្ណោះនោះទេ វាថែមទាំងប៉ះពាល់ដល់សតិអារម្មណ៍របស់ជនរងគ្រោះផងដែរ ព្រោះពួកគេមិនអាចទាមទារសំណងខូចខាតផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ពួកគេបាន។ «គេសង្ស័យប្រាកដណាស់ថា ករណីទាំងអស់នេះមានឥទ្ធិពលលើការចូលរួមរបស់ជនរងគ្រោះនៅខែខាងមុខៗ ប្រសិនបើគ្មានចម្លើយណាមួយតបនឹងតម្រូវការរបស់ភាគីដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីទេនោះ»។ អ្នកតំណាងរបស់អង្គការអាដហុកនិយាយថាលោករង់ចាំយ៉ាងហោចណាស់នូវកាយវិការមួយរបស់តុលាការ ដែលបច្ចុប្បន្នលោកមើលឃើញថាមានភាពទន់ខ្សោយ។ លោករម្លឹកថា រហូតមកដល់ពេលនេះ អង្គភាពគាំពារការការពារជនរងគ្រោះរបស់ អ.វ.ត.ក មិនទាន់មានថវិកាទេ។
ប្រវត្តិសាស្រ្តកើតឡើងច្រំដែល
អង្គការឃ្លាំមើលដំណើរការរបស់សាលាក្តីខ្មែរក្រហម ឈ្មោះOpen Society Justice Initiative គឺជាអ្នកទី១ដែលបានធ្វើការប្រកាសអាសន្ន។ នៅឆ្នាំ២០០៧ អង្គការនេះបានបរិហារពីការបង្ខំទារយកប្រាក់ខែដំបូង នៅពេលជ្រើសរើសបុគ្គលិក។
ប៉ុន្តែ នៅថ្ងៃ២៥ មេសា ការស៊ើបអង្កេតមួយត្រូវបានធ្វើឡើងដោយអ្នកជំនាញការឯករាជ្យពីររូប តាមសំណើរបស់គម្រោង« Project Board » ដែលជាក្រុមចម្រុះចូលរួមដោយសមាជិករបស់ UNDP គណៈកម្មការអឺរ៉ុប និង អ.វ.ត.ក។ ការស៊ើបអង្កេតនេះបានសន្និដ្ឋានថា «ការគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្សជាធរមាននៃភាគីកម្ពុជាក្នុង អ.វ.ត.ក មានភាពរឹងមាំ ហើយត្រៀមខ្លួនជាស្រេចក្នុងការជំនះការលំបាកនានានៅដំណាក់ការលើកក្រោយនៃប្រតិបត្តិការ»...។ ដូច្នេះ ការធ្វើអធិការកិច្ចនេះបានធ្វើអោយ អ.វ.ត.ក រួចផុតពីការចោទប្រកាន់ទាំងឡាយ ហើយតុលាការនេះបានសរសេរនៅលើវិបសាយរបស់ខ្លួនថា : « អ.វ.ត.ក ឆ្លងផុតការធ្វើតេស្តទាក់ទងនឹងការគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្ស»។ ទំនុកចិត្តក៏ត្រូវបានស្តារឡើងវិញ ប៉ុន្តែមិនបានប៉ុន្មានខែស្រួលបួលផង ពេលនេះការរំជើបរំជួលក៏កើតមានសារជាថ្មីម្តងទៀត។ |
|
|
