|
ទទួលព័ត៌មានតាមអីមែល
សូមលោកអ្នកទទួលអត្ថបទថ្មីៗ តាមរយៈទូរសាអេឡិចត្រូនិច
|
| ជនរងគ្រោះខ្មែរក្រហមធ្វើអោយពាក្យបណ្តឹងរបស់ ពួកគេមានជីវិតឡើងវិញ ក្រោយរយៈពេល២៥ឆ្នាំកន្លងមក |
| ααα ឈាង បុប្ផា | | | 18-06-2008 | 
© ចន វីង / Magnum នៅឆ្នាំ១៩៨៣ ប្រជាជនជាងមួយលាននាក់ បានរៀបរាប់នូវកំហឹងរបស់ខ្លួនដែលបានជួបប្រទះជារៀងរាល់ថ្ងៃ នៅក្នុងរបបខ្មែរក្រហម ដូចជាការដកហូត ការទទួលរងនូវការឈឺចុក ចាប់ និងការបាត់បង់ជាដើម។ កាលនោះ ជនរងគ្រោះទាំងនោះគឺជាសាក្សីដ៏សំខាន់មួយនៅក្នុងញត្តិថ្នាក់ជាតិមួយ ដែលគេត្រូវបញ្ជូនទៅកាន់ការិយាល័យអង្គការសហប្រជា ជាតិ ។ រដ្ឋាភិបាលសាធារណៈរដ្ឋប្រជាមានិតកម្ពុជា ដែលស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ប្រទេសវៀតណាម បានរៀបចំញត្តិមួយនេះ ដើម្បីស្នើសុំអោយសហគមន៍អន្តរជាតិទទួលស្គាល់របបគ្រប់គ្រងថ្មីនៅកម្ពុជា ព្រោះថាអង្គការសហប្រជាជាតិបាននៅបន្តទទួលស្គាល់ភាពស្របច្បាប់របស់រដ្ឋាភិបាលនិរទេសខ្មែរក្រហម។ ប៉ុន្តែ ឯកសារទាំងនេះត្រូវបានតម្កល់ទុកនៅទីក្រុងភ្នំពេញដោយមិនបានយកទៅប្រើប្រាស់អ្វីទាំងអស់ រហូតដល់ឆ្នាំ១៩៩៧ មជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជាបានទទួលឯកសារទាំងនេះមួយផ្នែក ។ មជ្ឈមណ្ឌលបានប្រមូលផ្តុំបណ្ណសារសំខាន់ៗ ដែលនិយាយទាក់ទងនឹងរបបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ និងបានសម្រេចចិត្តស្វែងរកអ្នកដែលនៅរស់រានមានជីវិតទាំងនេះ។
ឯកសារដែលតុលាការមិនអាចទទួលយកបាន
«គណៈកម្មការដើម្បីស្វែងរកការពិត» គឺជាឈ្មោះនៃបេសកកម្មដែលរៀបចំដោយមជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជា។ រយៈពេល២៥ឆ្នាំកន្លងផុតទៅ នេះគឺជាពេលវេលាមួយក្នុងការស្វែងរកសាក្សីដែលបានដាក់ពាក្យបណ្តឹងនៅក្នុងរបបកម្ពុជាមួយ ដែលដឹកនាំដោយប្រទេសវៀតណាម ដើម្បីដាក់ពាក្យបណ្តឹងសារជាថ្មី។ សាក្សីមួយរូបក្នុងចំណោមសាក្សីទាំងនោះ បានរម្លឹកថា មេដឹកនាំរបស់ពួកគេបានលើកទឹកចិត្តប្រជាពលរដ្ឋអោយរិះគន់យ៉ាងចាស់ដៃទៅលើ «អ្នកប៉ុល ពតនិយម» ព្រមទាំងពួក«ចក្រពត្តិអាមេរិក» រឺ «ចិនវាតទីនិយម»។ លើសពីនេះ គេមិនត្រូវបំភ្លេចគុណូបការៈរបស់ប្រទេសវៀតណាម «ដែលបានជួយរំដោះប្រទេសជាតិចេញពីរបបគ្រប់គ្រងដ៏ព្រៃផ្សៃរបស់ពួកខ្មែរក្រហម»។
លោក ជី ធីរិទ្ធិ អ្នកទទួលខុសត្រូវគម្រោង ដែលចាប់ផ្តើមកាលពីដើមឆ្នាំនេះ បានពន្យល់ថា«ឯកសារសម័យកាលនោះ មានលក្ខណៈនយោបាយយ៉ាងខ្លាំង ហើយមជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជាប្រាថ្នាចង់ទទួលបាននូវប្រវត្តិរបស់សាក្សីទាំងនោះម្តងទៀត និងចង់ស្តាប់លឺសម្លេងរបស់ពួកគេដោយផ្ទាល់។ មជ្ឈមណ្ឌលក៏ជួយដល់អ្នកដែលមានបំណងដាក់ពាក្យបណ្តឹងផងដែរ ដែលម្តងនេះឯកសារនឹងអាចទទួលយកបាននៅចំពោះមុខតុលាការនៃអង្គជំនុំជម្រះវិសាមញ្ញក្នុងតុលាការកម្ពុជា»។
ដាក់ពាក្យបណ្តឹងសារជាថ្មី
នៅខេត្តពោធិសាត់ ក្រុមការងាររបស់មជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជាបានចុះទៅកាន់ភូមិខ្សាច់ល្អិត។ ប្រធានភូមិបានអញ្ជើញប្រជាជនផ្ទះរបស់គាត់។ អ្នកភូមិទាំងនោះមិនបានដឹងពីកិច្ចប្រជុំនេះទេ និងពួកគេមានការងឿងឆ្ងល់យ៉ាងខ្លាំង ខណៈពេលឃើញ ប្រធានក្រុមការងាររបស់មជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជាមានវត្តមាននៅទីនោះ និងបានពន្យល់ពួកគាត់ពីគោលបំណង។ «កាលពីមុន អ្នកទាំងអស់គ្នាធ្លាប់បានចុះហត្ថលេខា រឺផ្តិតមេដៃគាំទ្រលើញត្តិមួយនេះ ដើម្បីបង្ហាញអោយគេបានដឹងលឺពីការរងគ្រោះរបស់អ្នកទាំងអស់គ្នានៅសម័យខ្មែរក្រហម និងដើម្បីបរិហារពីសកម្មភាពដ៏ព្រៃផ្សៃនិងបង្ខិតបង្ខំរបស់ថ្នាក់ដឹកនាំរបបនេះ។ ប៉ុន្តែ មិនមានអ្នកណាបានដឹងលឺពីការទាមទាររបស់លោកអ្នកទេ ព្រោះថាញត្តិនេះត្រូវបានគេបំភ្លេចចោល ដោយត្រូវរក្សាទុកនៅការិយាល័យរណសិរ្សរួបរួមជាតិដើម្បីកម្ពុជា។ នៅពេលនេះ យើងចង់ជួយអ្នកទាំងអស់គ្នា រៀបចំដាក់ពាក្យបណ្តឹងពិតប្រាកដថ្មីមួយ ប្រឆាំងនឹងអតីតមេដឹកនាំខ្មែរក្រហម នៅក្នុងតុលាការអន្តរជាតិមួយដើម្បីកាត់ទោសមេដឹកនាំទាំងនោះ»។
រម្លឹកនូវការចងចាំពីមុនៗ
បុគ្គលិកមជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជាបានប្រកាសឈ្មោះនៅក្នុងបញ្ជីមួយ ដែលគាត់កាន់នៅនឹងដៃ។ អតីតអ្នកផ្តិតមេដៃលើញត្តិភ្ញាក់ផ្អើលយ៉ាងខ្លាំង ដោយសារតែពួកគេបានលឺឈ្មោះរបស់ខ្លួន។ ពួកគេបានភ្លេចរឿងនេះបាត់ទៅហើយ។ ស្រ្តីម្នាក់ ដែលកំពុងទំពាម្លូនៅនឹងមាត់ បានលាន់មាត់ថា «សព្វថ្ងៃនេះ យើងរស់នៅយ៉ាងស្រណុកស្រួលជាងសម័យកាលមុន។ ពេលវេលានៃអតីតកាលដ៏សែនឈឺចាប់បានកន្លងហួសបាត់ទៅហើយ។»
ផ្ទុយទៅវិញ អ្នកស្រី ឈឹម ចាន់ស៊ី គិតថាពេលវេលាទាំងនោះហាក់បីដូចជាទើបតែនឹងកើតឡើងកាលពីម្សិលមិញនេះអញ្ជឹង។ ព្រឹត្តិការណ៍ដ៏សាហាវយង់ឃ្នងទាំងអស់នោះ ស្ថិតនៅក្នុងខួរក្បាលរបស់គាត់ជានិច្ច។ អ្នកស្រីបានពន្យល់ថា«មនុស្សរបស់គណៈកម្មាធិការស្រាវជ្រាវធ្លាប់បានចុះមកកាន់ភូមិរបស់ពួកយើង។ ពួកគេបានស្នើសុំអោយយើងចូលរួមគាំទ្រលើញត្តិមួយ។ កាលនោះ យើងមិនមានការរុញរាឡើយ យើងយល់ព្រមចុះហត្ថលេខាគាំទ្រភ្លាមៗ ពីព្រោះ យើងបានទទួលរងនូវការឈឺចុកចាប់ នៅសម័យខ្មែរក្រហមពិតប្រាកដមែន។ នៅក្រោយការដួលរលំរបបនេះ ភូមិរបស់យើងនៅតែបន្តទទួលរងនូវការវាយប្រហារពីសំណាក់ក្រុមឧទ្ទាមខ្មែរក្រហម។ ជាការពិតណាស់ យើងភិតភ័យខ្លាចក្រែងមានការសងសឹក ប៉ុន្តែ ការស្អប់និងកំហឹងរបស់យើងបានធ្វើអោយយើងបាត់បង់ការភ័យខ្លាចទាំងនោះ។ យើងចង់ឃើញ ពួកគេត្រូវបានទទួលការកាត់ទោស»។
ការមិនសប្បាយចិត្តនៅពេលដែលការតវ៉ាមិនត្រូវបានគេអើពើ
លោក ជុំ ស៊ីវ៉ាន់ ក៏មិនបានភ្លេចពីរឿងនេះដែរ។ គាត់បានបាត់បង់បងប្រុសម្នាក់របស់គាត់ «ដែលត្រូវបានសម្លាប់យ៉ាងឃោរឃៅជាទីបំផុត»។ លោកគឺជាសាក្សីនៃហេតុការណ៍ដ៏សាហាវយង់ឃ្នងជាច្រើនដែលបានកើតមានឡើងនៅសម័យកាលនោះ។ គាត់ចង់អោយគ្រប់គ្នាផ្តល់សក្ខីកម្មអំពីរឿងរ៉ាវនេះ។ បុរសវ័យ៥០ឆ្នាំផ្លាយរូបនេះបានរៀបរាប់ថា «គេបាននិយាយប្រាប់យើងថា ញត្តិនេះអាចជាពាក្យបណ្តឹងរួមមួយ ប្រឆាំងនឹងប៉ុល ពត អៀង សារី និងខៀវ សំផន។ ខ្ញុំនៅរង់ចាំមើល។ ជាលទ្ធផល យើងមិនដែលបានទទួលព័ត៌មានណាមួយទាក់ទងនឹងគំនិតផ្តួចផ្តើមនេះឡើយ។ គ្មានការវិនិច្ឆ័យទោសនោះទេ ព្រោះថាគេបានដោះលែងមេដឹកនាំទាំងនោះអោយរស់នៅយ៉ាងមានសេរីភាព។ ខ្ញុំខូចចិត្តយ៉ាងខ្លាំង»។ ជាចុងក្រោយ គាត់ ក៏ដូចជាអ្នកភូមិផ្សេងៗទៀតក៏បានបំភ្លេចនូវការរង់ចាំដែលគាត់គិតថាបោកប្រាស់នោះ។
លោក ជុំ ស៊ីវ៉ាន់ មានប្រសាសន៍ថា «យើងគ្រាន់ជាប្រជារាស្រ្តសាមញ្ញ មិនមានសិទ្ធិអំណាចអ្វីនោះទេ។ យើងប្រៀបបានដូចជាសត្វមាន់ជាប់នៅក្នុងទ្រុងមួយក្បាល។ យើងមិនមានសិទ្ធិនិយាយ នៅពេលដែលអតីតមេដឹកនាំខ្មែរក្រហមរស់នៅដោយសុខសប្បាយឡើយ...ខណៈពេលដែលយើងមានការឈឺចុកចាប់យ៉ាងខ្លាំងនោះ»។ ប៉ុន្តែ គាត់គឺជាមនុស្សម្នាក់ដែលបានលើកដៃមុនគេ ពេលដែលក្រុមការងាររបស់មជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជាសួរថាតើអ្នកណាចង់ដាក់ពាក្យបណ្តឹងជាថ្មី ទៅកាន់ អវតក។ ក្រោមកំដៅថ្ងៃនាពេលរសៀល បុរសរូបនេះបានបញ្ចេញកំហឹងរបស់ខ្លួនថា «ខ្ញុំចង់ចូលរួមនៅក្នុងតុលាការនេះ ដើម្បីបងប្រុសរបស់ខ្ញុំ។ ខ្ញុំរង់ចាំមើលតុលាការកាត់ទោសអតីតមេដឹកនាំខ្មែរក្រហមទាំងនោះ។ គ្មានអ្វីលើសពីនេះទេ»។
ជនរងគ្រោះត្រៀមខ្លួននឹងចូលរួមម្តងទៀត
កាលពីឆ្នាំ១៩៨៣ គេប្រមូលបានញត្តិចំនួន៩ ០០០ច្បាប់ តែមជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជាទទួលបានត្រឹមតែ១២៥០ច្បាប់ប៉ុណ្ណោះ។ គ្មានអ្នកណាដឹងថាតើឯកសារផ្សេងទៀតទុកនៅឯណានោះទេ។ លោក ជី ធីរិទ្ធិ បានសង្កត់ធ្ងន់ថា «អ្នកចុះហត្ថលេខារឺផ្តិតស្នាមមេដៃគាំទ្រញត្តិនេះបានបង្ហាញនូវភាពអង់អាចរបស់ខ្លួន នៅក្នុងកាលៈទេសៈមួយដែលប្រទេសកម្ពុជាមិនទាន់មានសុវត្ថិភាពល្អ។ បច្ចុប្បន្ននេះ សក្ខីភាពរបស់អ្នកទាំងនោះអាចមានអត្ថប្រយោជន៍សម្រាប់តុលាការ។ យើងចង់ជួយដល់អ្នកភូមិទាំងនោះ រៀបចំពាក្យបណ្តឹង ព្រោះថានេះគឺជាឱកាសកម្ររកបានសម្រាប់ពួកគេ»។ លោកបានបញ្ជាក់ទៀតថា មជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជាបានគ្រោងទុកថា នឹងប្រមូលបានពាក្យបណ្តឹងចំនួនមួយម៉ឺនករណី នៅទូទាំងប្រទេស នៅក្នុងចំណោមអ្នកធ្លាប់ធ្វើញត្តិរណសិរ្យ។
ចាប់តាំងពីក្រុមការងាររបស់លោកបានចុះតាមមូលដ្ឋាន ក្នុងខេត្តចំនួន១៥ដែលមានប្រជាជនធ្លាប់ធ្វើញត្តិ ចំនួននៃពាក្យបណ្តឹងទៅកាន់អវតក បានកើនឡើង។ ប៉ុន្តែ មនុស្សមួយចំនួនបានបដិសេធចូលរួមក្នុងដំណើរការនេះ។ លោកជី ធីរិទ្ធិបានគូសបញ្ជាក់ថា «អាចមកពីពួកគាត់មិនមានទំនុកចិត្តលើតុលាការអន្តរជាតិមួយនេះ។ ម្យ៉ាងទៀត យើងបានពន្យល់ពីនីតិវិធីក្នុងការដាក់ពាក្យបណ្តឹងនិងសំណង ពួកគេមិនចង់ដាក់ពាក្យបណ្តឹងព្រោះគេបាននិយាយថាគោលបំណងតែមួយគត់របស់ពួកគេក្នុងការដាក់ពាក្យបណ្តឹងគឺការទទួលបានសំណងជាទឹកប្រាក់ផ្ទាល់ខ្លួន។ លោកបានបន្ថែមថា រហូតមកទល់ថ្ងៃនេះ អតីតអ្នកចុះហត្ថលេខាលើញត្តិបួននាក់បានសម្រេចចិត្តចូលរួមជាដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណី ជាជាងការដាក់ពាក្យបណ្តឹងធម្មតា។ ម្តងនេះ ពួកគេសង្ឃឹមថាគេនឹងមិនទុកឯកសាររបស់ពួកគេចោលដូចមុននោះទេ។
|
|
α’αααααααααααញត្តិមួយដែលមានលក្ខណៈនយោបាយមិនធ្លាប់ផ្ញើរចេញពីប្រទេសកម្ពុជាទេ
គណៈកម្មាធិការស្រាវជ្រាវមួយដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ១៩៨២ ដោយសាធារណៈប្រជាមានិតកម្ពុជា( ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅថ្ងៃទី១២ មករា ១៩៧៩ បន្ទាប់ពីការដួលរលំរបបខ្មែរក្រហម) នឹងប្រមូលឯកសារទាក់ទងនឹងភស្តុតាង និងភាពភ័យរន្ធត់ដែលបានប្រព្រឹត្តនៅក្នុងរបបបង្ហូរឈាម កម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ។ គម្រោងនេះបានចាប់ផ្តើមឡើង នៅរយៈពេលបីឆ្នាំក្រោយការបង្កើតតុលាការបដិវត្តន៍នៅទីក្រុងភ្នំពេញ នៅខែសីហាឆ្នាំ១៩៧៩ ដែលបានកាត់ទោសប៉ុល ពត និង អៀង សារី ជាឧក្រិដ្ឋជនប្រល័យពូជសាសន៍ និងបានកាត់ទោសប្រហារជីវិតដោយកំបាំងមុខ។ តុលាការនេះមិនត្រូវបានទទួលស្គាល់ដោយអង្គការសហប្រជាជាតិនោះទេ។ ហេតុដូចនេះ គោលបំណងចំបងទីពីររបស់របបដែលគ្រប់គ្រងដោយប្រទេសវៀតណាម គឺធ្វើអោយអន្តរជាតិទទួលស្គាល់នូវការងាររបស់ខ្លួន។
នៅឆ្នាំ១៩៨៣ គណៈកម្មាធិការបានចាប់ផ្តើមសកម្មភាពសារជាថ្មី ហើយក្រុមការងារបានចុះតាមខេត្តចំនួន១៥ ក្រោមការត្រួតពិនិត្យរបស់រដ្ឋាភិបាល ដើម្បីប្រមូលអំណះអំណាងពីសាក្សី និងហត្ថលេខា។ ប្រជាជនគ្រប់ស្រទាប់ចំនួន១ ១៦៨ ៣០៧នាក់ បានឆ្លើយតបទៅនឹងសេចក្តីអំពាវនាវនេះ។
តើហេតុអ្វីបានជាញត្តិមិនត្រូវបានបញ្ជូនទៅកាន់អង្គការសហប្រជាជាតិ តាមការគ្រោងទុក? លោក មិន ឃីន អតីតរដ្ឋលេខាធិការរណសិរ្យសង្រ្គោះជាតិ និងជាអ្នកដឹកនាំប្រតិបត្តិការនេះ ហើយសព្វថ្ងៃជាប្រធានគណៈកម្មាធិការរៀបចំពិធីបុណ្យជាតិ បានអះអាងថាលោកបានភ្លេចពីញត្តិនេះបាត់ទៅហើយ។ ចំណែកលោក ជា គាន អតីតអនុប្រធានរបស់លោក មានប្រសាសន៍ថាលោកមិនបានដឹងពីមូលហេតុនៃការបោះបង់គម្រោងនេះចោលនោះទេ។
|
