Khmer
    Franηais


αžαŸ’αž„αŸƒ αžŸαŸ…αžšαŸ 30 សីហអ 2008
αž˜αŸ‰αŸ„αž„ 05:36 (αž—αŸ’αž“αŸ†αž–αŸαž‰)
Ka-set
កាសែតគឺជាវ៉ិបសាយព័ត៌មានឯករាជ្យដែលចេញផ្សាយ ប្រចាំថ្ងៃជាភាសាបារាំង និង ខ្មែរស្តីអំពីប្រទេស កម្ពុជានិងប្រជាជនកម្ពុជានៅក្រៅប្រទេស ។

ទិនានុលេខន៍

Cinι-samedi : El Viaje / Henri Marchal
 → αžŸαžΈαž αžΆ  30 @04:00 - :0622:
Courage, fuyons ! (film)
 → αžŸαžΈαž αžΆ  30 @05:00 - :0630:
Dogora / Baraka (films)
 → αžŸαžΈαž αžΆ  30 @07:00 - :1100:
Dead man (film)
 → αžŸαžΈαž αžΆ  30 @07:00 - :0900:

ទទួលព័ត៌មានតាមអីមែល

សូមលោកអ្នកទទួលអត្ថបទថ្មីៗ

តាមរយៈទូរសាអេឡិចត្រូនិច 

អតិសុខុមប្រាណដ៏មានប្រសិទ្ធិភាព: ជីធម្មជាតិដែល កសិករស្រមៃចង់បាន
αžŠαŸ„αž™ Laurent Le Gouanvic   
Convertir en PDF Version imprimable SuggΓ©rer par mail
26-03-2008

 Effective microorganisms / agriculteur / Prey Veng / Cambodge © Laurent Le Gouanvic

 លោក សារឿន អាយុ៥៨ ឆ្នាំ ប្រើប្រាស់ផលិតផល"EM" ជារៀងរាល់ថ្ងៃ- នៅឃុំជាឃ្លាំង (ខេត្តព្រៃវែង)  ថ្ងៃទី ១៧ កុម្ភៈ ២០០៨
© Laurent Le Gouanvic


ក្នុងចំណោមថ្មាំស័ក្តិសិទ្ធិទាំងឡាយ ផលិតផលថ្មីមួយបានលេចមុខឡើង​សម្រាប់​ការងារ​ស្រែចម្ការរបស់ប្រជាកសិករ​ខ្មែរ។ អង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាលនានា​កំពុងតែធ្វើការបណ្តុះបណ្តាល និងធ្វើយុទ្ធនា​ការ​ផ្សព្វផ្សាយយ៉ាងខ្លាំងក្លា​អំពី​ផលិតផលនេះ។ ឈ្មោះរបស់វាផ្គុំឡើងដោយ​អក្សរ​អង់គ្លេស​ពីរតួ គឺ«E.M» ដោយបញ្ចេញសំឡេងជាភាសាអង់គ្លេសថា «អ៊ីអឹម»។ វាគឺជាពាក្យកាត់នៃ​ពាក្យ​មួយដែលមានលក្ខណៈពិបាកយល់ដែរ សម្រាប់​អ្នកមិនបានទទួលការ​បណ្តុះបណ្តាល ហើយពាក្យនោះក្លាយទៅជា​គោលដៅនៃពាក្យចចាមអារ៉ាម និងរឿងអភិនិហារ។ នោះគឺពាក្យថា « អតិសុខុមប្រាណដ៏មានប្រសិទ្ធិភាព» (Micro-organismes efficaces)។

 

អ្នកស្រីអ៊ឹង សុវណ្ណលី ប្រធានសមាគមនារីខ្មែរ (NKA) បានពន្យល់ថា « EM អាចត្រូវបានយកទៅប្រើបាននៅក្នុងគ្រប់វិស័យ ដូចជាកសិកម្ម បរិស្ថាន សំណង់ សុខាភិបាល...»។ អ្នកស្រីគឺជាអ្នកគាំទ្រផលិតផលEM ដ៏សំខាន់ ម្នាក់ ហើយអ្នកស្រីបានធ្វើការចែកចាយវត្ថុធាតុរាវ EM នេះនៅកម្ពុជាតាំងពីឆ្នាំ​២០០៤​មកម្ល៉េះ។ អ្នកស្រីធ្លាប់បានទទួលមេដាយកោតសរសើរពីរដ្ឋាភិបាល​នៅឆ្នាំ២០០៦ ជាមួយស្រ្តីកម្ពុជា៩រូបផ្សេងទៀត។ អ្នកស្រីសរសើរមិនដាច់ពី​មាត់ឡើយ​ពីជីធម្មជាតិមួយបែបនេះ ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅក្នុងឆ្នាំ១៩៧០ ដោយលោកទែរុ ហ៊ីហ្កា (Teruo Higa) អ្នកស្រាវជ្រាវនៅទីក្រុងអូគីណាវ៉ា ប្រទេសជប៉ុន។ 

 

រូបមន្ត«ផលិតនៅជប៉ុន»
ក្សេត្រវិទូជនជាតិជប៉ុនបានបង្កើតទ្រឹស្តីដូចតទៅ ៖ កាលណាគេដាក់លាយ​បញ្ចូល​គ្នា​នូវប្រភេទបាក់តេរីមួយចំនួន ជាមួយនឹងពពួកអតិសុខុមប្រាណ​ធម្មជាតិ គេនឹងទទួលបានល្បាយមួយដែលអាចមានប្រតិកម្មវិជ្ជមានលើ​មជ្ឈដ្ឋានដែលគេបានដាក់បញ្ជូលល្បាយនោះ ហើយអាចជំរុញនូវ«ដំណើរនៃ​ការលូតលាស់»។ ចាប់ពីពេលនោះមក គោលការណ៍នេះត្រូវបានគេយកតាម ហើយយកមកធ្វើពាណិជ្ជកម្មដោយសមាគមនិងក្រុមហ៊ុនមួយចំនួន ក្នុង​គោល​បំណងស្វែងរកផលិតផលមួយដែលបិទផ្លាកថា «ធម្មជាតិ»។ ប៉ុន្តែ ការបង្ហាញ​ផ្នែកវិទ្យាសាស្រ្តអំពីប្រសិទ្ធិភាពរបស់«ជីអ៊ីអឹម»ទាំងនេះមានតិចតួចនៅឡើយ​រហូតមកដល់សព្វថ្ងៃ។
 

អ្នកជឿជាក់ថ្មីៗទៅលើ EM
ទោះមានឬមិនមានភស្តុតាងបញ្ជាក់ពីប្រសិទ្ធិភាពរបស់វាក៏ដោយ ក៏ជនជាតិ​កម្ពុជាមួយចំនួនបានទទួលស្គាល់ពីគុណសម្បត្តិរបស់ជីអ៊ីអឹមនេះរួចស្រេចទៅ​ហើយ ជាក់ស្តែងករណីប្រជាពលរដ្ឋនៅក្នុងឃុំជាឃ្លាំង ខេត្តព្រៃវែង។ នៅក្នុង​ភូមិនេះ ការបណ្តុះបណ្តាលជាច្រើនត្រូវបានធ្វើឡើងដើម្បីណែនាំពីការប្រើ​ប្រាស់ផលិតផលថ្មីនេះ។ លោកអ៊ំម៉ម សារ៉ាត់ អាយុ៦៣ឆ្នាំ ដែលទើបបាន​ទទួល​ការបណ្តុះបណ្តាលថ្មីៗ មានការចាប់អារម្មណ៍ចំពោះទស្សនវិស័យក្នុងការ​ចំណាយ​ថវិកាតិចជាងការប្រើជីគីមី។ គាត់មានការជឿជាក់លើផលិតផល EM នេះ។ បុរសចំណាស់ម្នាក់នេះបានរៀបរាប់ទាំងញញឹមដោយបង្ហាញនូវធ្មេញ​មាសរបស់គាត់ថា៖ «ខ្ញុំបានសាកល្បងប្រើប្រាស់ជី EM នេះដោយស្រោចវា​លើ​គល់នៃដើមឈើហូបផ្លែ។ ពីមុន ដើមទាំងនោះជ្រុះស្លឹក តែឥឡូវវាធន់មិនងាយ​ជ្រុះ​ស្លឹកទេ!»។

 

EM : ថ្នាំសម្រើបសម្រាប់ជ្រូកមេ
លោកសារ៉ាត់ទើបតែបានទទួលទឹកថ្នាំមួយដបថ្មីៗពីអង្គការខាងលើនៅក្នុងវគ្គ​បណ្តុះបណ្តាលមួយ ហើយលោក​បាន​ទុកទឹកថ្នាំនេះតែប៉ុន្មានតំណក់ប៉ុណ្ណោះ។ «ខ្ញុំប្រើវាដើម្បីដាក់លាយជាមួយចំណីសត្វ។ ខ្ញុំក៏បានដាក់វានៅក្នុងទឹកត្នោត​ជូរដែរ វាធ្វើឲ្យទឹកត្នោតមានឱជារស » លោកសារ៉ាត់ និយាយបណ្តើរ ដេញ​ជ្រូក​ក្រហមដែលកំពុងតែដេកនៅក្បែរជើងរបស់គាត់បណ្តើរ។ កូនជ្រូកជំទង់​នេះបានធ្វើឲ្យគាត់នឹកឃើញរឿងចម្លែកមួយ ដែលគេនាំគ្នានិយាយនៅក្នុងភូមិ។ «កសិករម្នាក់មានបំណងចង់អោយជ្រូកមេបង្កាត់កូនជាមួយនឹងជ្រូកបារបស់គាត់។ គាត់ខិតខំយ៉ាងណាក៏ជ្រូកមេមិនព្រមអោយជ្រូកបាទាក់ទាល់តែសោះ។ គាត់ក៏​បន្តក់ទឹកថ្នាំ EM ប៉ុន្មានតំណក់ទៅក្នុងចំណីរបស់វា។ តាំងពីពេលនោះមក ជ្រូក​មេព្រមបង្កាត់ពូជជាមួយនឹងជ្រូកបា!» លោកសារ៉ាត់រៀបរាប់ទាំងអស់សំណើច ដោយស្រមៃដល់ឥទ្ធិពលថ្នាំនេះទៅលើស្រ្តី....

 

ស្រាថ្នាំ EM
លោកសារ៉ាត់បានបន្តរឿងមួយទៀតថា៖ «មានបុរសម្នាក់ គាត់ឈឺធ្មេញ​ខ្លាំង​ពេក។ គាត់បានលាយថ្នាំ EM ជាមួយស្រាផឹក។ បន្ទាប់ពីផឹកបានប៉ុន្មានកែវ គាត់​ក៏លែងឈឺចាប់ !»។ តើអ្នកជំងឺផឹកស្រាអស់ប៉ុន្មានកែវ ? គឺអត់មាន​បញ្ជាក់​ក្នុងរឿងនេះទេ...

 

EM សម្រាប់គ្រួសារទាំងមូល
នៅក្នុងភូមិមួយផ្សេងទៀតនៃឃុំជាឃ្លាំង លោកសារឿន អាយុ៥៨ឆ្នាំ គឺជា​អ្នក​ស្មោះស្ម័គ្រម្នាក់របស់ថ្នាំ EM បីឆ្នាំមកហើយ។ ជារៀងរាល់ខែ គាត់ប្រើថ្នាំនេះ​អស់​៤ដប សម្រាប់ដំណាំ សត្វចិញ្ចឹម និង...គ្រួសាររបស់គាត់។ លោកសារឿនអះអាងថា «ខ្ញុំព្យាបាលដំបៅនឹងថ្នាំហ្នឹង» ។ បន្ទាប់ពីឈប់​ច្បូត​ពុកចង្ការដ៏វែងរបស់គាត់បន្តិច លោកសារឿនក៏បានរៀបរាប់រឿងជាច្រើនដែល​គាត់ចាត់ទុកថាជា «អព្ភូតហេតុ»។ «ក្រោយពីវះកាត់ដុំគីសរួច កូនស្រីខ្ញុំនៅ​តែឈឺពោះ។ នាងបានផឹកថ្នាំ EM បន្តិចបន្តួច ហើយក៏បានជាសះស្បើយ»។


ការផលិតថ្នាំ EM តាមផ្ទះ
ទោះយ៉ាងណា អ្នកប្រើប្រាស់ថ្នាំ EM មួយចំនួនមិនមែនឆោតល្ងង់នោះ​ឡើយ។ លោកភូក ធុន អាយុ៥៧ឆ្នាំ មិនទិញថ្នាំពណ៌ក្រម៉ៅដ៏ចម្លែកនេះ​ទេ។ ប៉ុន្តែ គាត់​ផលិតវាដោយខ្លួនឯង ដើម្បីសន្សំសំចៃប្រាក់៣ដុល្លារក្នុងការ​ទិញថ្នាំនេះ​មួយ​លីត្រ​ពីអង្គការឬឈ្មួញកណ្តាលមួយចំនួន។ បន្ទាប់ពីបានទទួលការបណ្តុះ​បណ្តាលរយៈពេលខ្លីស្តីពី EM ដែលធ្វើឡើងដោយយោធិនម្នាក់រួចមក លោក​ក៏បានទូរស័ព្ទជាច្រើនលើកទៅអ្នកបណ្តុះបណ្តាលរូបនោះ រហូតទាល់តែគាត់​ព្រមប្រាប់រូបមន្តដើម្បីផលិត  អតិសុខុមប្រាណដ៏មានប្រសិទ្ធិភាពនេះ។ លោក​ធុន រៀបរាប់ទាំងចំអន់ថា ៖ «ខ្ញុំបានចំណាយអស់៥ដុល្លារ សម្រាប់តម្លៃទិញ​កាតទូរស័ព្ទ»។ លោកបានទុកថ្នាំ EM ដើមដែលគាត់ទទួលបាននៅពេល​បណ្តុះបណ្តាល ហើយធ្វើការផលិតបន្តដោយយកវាទៅលាយ​ជាមួយ​រុក្ខជាតិ​ផ្សេងៗ។ លោកបានអះអាងថា ដើមស្វាយរបស់លោកមានសភាពល្អណាស់​មិនដូចកាលដែលគាត់ប្រើជីគីមីទេ។ បច្ចុប្បន្ន គាត់កំពុងធ្វើការផលិតជា​លក្ខណៈ​ទ្រង់ទ្រាយធំ ដើម្បីសាកល្បងប្រើនៅក្នុងស្រែនៅពេលណា​ដែលរដូវ​កាលមកដល់។

 

ជី EM ក្នុងស្រុក
ប៉ុន្តែ គេពិបាកណាស់ដើម្បីដឹងថាតើថ្នាំ EM ផលិតតាមផ្ទះ​ដូច្នេះមាន​ប្រសិទ្ធិភាព​ច្រើនឬតិចជាង EM ដែលចែកចាយជាផ្លូវការដោយ​អង្គការក្រៅ​រដ្ឋាភិបាលនានា។ អង្គការ Reada ដែលជាអង្គការក្នុងស្រុកមួយមានដើម​កំណើត​ពីអតីតអង្គការ Agrisud Cambodia ចាស់ ក៏បានបង្កើតវគ្គ​បណ្តុះ​បណ្តាល​ពីការប្រើប្រាស់ជីធម្មជាតិដែរ តែមានឈ្មោះថា « IMO »។ នេះគឺជាពាក្យកាត់មួយទៀតក្លាយពីពាក្យអង់គ្លេស ដែលសរសេរពេញថា« Indigenous Micro Organisms»ដែលយើងអាចប្រែថា« អតិសុខុម​ប្រាណដ៏មានប្រសិទ្ធិភាពក្នុងស្រុក»។ អង្គការ Reada បានជ្រើសរើស​បណ្តុះ​បណ្តាល​កសិករឲ្យចេះផលិតជីផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ពួកគេ តាមរយៈការប្រើ​របស់​របរដែលពួកគេអាចរកបាននៅជុំវិញខ្លួន ដូចជាស្រូវ ផ្សិត ទំពាំង ស្លឹកឈើ ផ្លែឈើ...។ លោកឡុក សុខធា នាយកអង្គការខាងលើ បាន​អះ​អាងថា លទ្ធផលទទួលបានជាទីគាបចិត្តយ៉ាងខ្លាំង។ លោកមាន​មោទនភាព​ដែលបានទទួលពានរង្វាន់មួយ នៅក្នុងការតាំងពិព័រណ៍​ផលិត​ផល​នៅខេត្តសៀមរាប។ « បន្ទាប់ពីរយៈពេល៥ឆ្នាំនៃការប្រើប្រាស់IMO គេ​អាចទទួលបានទិន្នផលស្មើនឹងការប្រើជីគីមីដែរ ។ ប៉ុន្តែតម្លៃវាមិន​ថ្លៃដូច​ជីគីមី​ទេ ដូច្នេះវាផ្តល់កម្រៃមកវិញបានយ៉ាងឆាប់រហ័ស»។
 

EM ក្លែងក្លាយនៅលើទីផ្សារ
លោកឡុក សុខធា គូសបញ្ជាក់ថា ៖ «គេចាំបាច់ត្រូវធ្វើការ​តាមដានអោយ​បាន​​ជាប់លាប់។ មានបញ្ហាជាច្រើនដែលត្រូវយកចិត្តទុកដាក់នៅពេល​យើង​បណ្តុះបណ្តាលកសិករអំពីបច្ចេកទេសមួយចំនួន។ ជួនកាល វាអាចគ្រោះថ្នាក់។ ពួកគាត់ប្រើប្រាស់ផលិតផលដោយឥតបានមើលពីរបៀបប្រើប្រាស់ និងថ្ងៃ​ផុត​កំណត់របស់វា... ហើយបច្ចុប្បន្ន យើងប្រទះឃើញមានជីសរីរាង្គដែលមិន​មាន​គុណ​ភាពល្អដាក់លក់នៅលើទីផ្សារ។ វាពិបាកណាស់ដើម្បីដឹងថាតើមួយ​ណា​ជាជីធម្មជាតិពិតឬមិនពិតនោះ។ មនុស្សមួយចំនួនប្រើជីធម្មជាតិរបស់ពួក​គេនៅពេលថ្ងៃ ហើយលួចដាក់ជីគីមីនៅពេលយប់ ដើម្បីទទួលបាននូវ​ទិន្ន​ផលខ្ពស់...»។